CRI / Ra (Renksel geriverim indeksi)

Renksel geriverim indeksi (Colour Rendering Index, CRI), bir ışık kaynağı altında nesnelerin renklerinin ne kadar doğal göründüğünü sayısal olarak ifade eder. Genel değer Ra sembolüyle gösterilir ve en yüksek değer 100'dür. Referans olarak, 5000 K altındaki kaynaklar için siyah cisim (Planck) ışınımı, üzerindekiler için gün ışığı modeli kullanılır.

Nasıl hesaplanır?

Yöntem CIE 13.3 yayınında tanımlanmıştır. Belirli test renk örneklerinin, ölçülen kaynak altında ve aynı renk sıcaklığındaki referans kaynak altında oluşturduğu renk koordinatları karşılaştırılır. Her örnek için renk farkından bir özel indeks (R1, R2…) hesaplanır. Ra, ilk sekiz orta doygunluktaki örneğin (R1–R8) aritmetik ortalamasıdır. Doygun kırmızıyı temsil eden R9 bu ortalamaya dahil değildir ve ayrı raporlanır.

Pratikte nerede karşına çıkar?

Veri sayfalarında "Ra > 80" veya "CRI 90" gibi ifadeler görülür. Genel iç mekan uygulamalarında Ra 80 yaygın bir alt sınırdır; perakende, müze, sağlık ve renk kontrolü yapılan üretim alanlarında daha yüksek değerler aranır. Gıda, tekstil ve cilt tonlarının önemli olduğu yerlerde R9 değerine de bakmak gerekir; Ra'sı yüksek olduğu halde R9'u düşük olan LED'ler kırmızı tonları soluk gösterebilir. Yüksek CRI'lı LED'lerde fosfor karışımı nedeniyle verim (lm/W) çoğu zaman bir miktar düşer.

Sık karıştırılan kavramlar

CRI ile renk sıcaklığı farklı kavramlardır; 2700 K ve 6500 K iki kaynak aynı Ra değerine sahip olabilir. CRI'ın sınırlı sayıda örnekle hesaplanması ve doygun renkleri iyi temsil etmemesi nedeniyle daha kapsamlı bir yöntem olan ANSI/IES TM-30 (Rf ve Rg değerleri) geliştirilmiştir. Bir ürünü değerlendirirken Ra, R9 ve mümkünse TM-30 verileri birlikte okunmalıdır.